De Friese Rijders wagens met logo's erop
De Friese Rijders wagens met logo's erop

Vlielandse vijftigers Otto en Ronald rijden als ‘jonge gasten’ in een Friese vrachtwagen humanitaire hulpgoederen naar oorlogsgebied

· leestijd 2 minuten Vrijwilligers linkinbio

Twee Vlielanders, Otto van Balen (53) en Ronald (59), laten hun hart spreken. Regelmatig brengen ze met een Friese vrachtwagen humanitaire hulpgoederen naar de bevolking van Oekraïense steden als Ternopil en Odessa.

Ze werken zonder tegenprestatie voor De Friese Rijders/ de Open Door Foundation uit Haulerwijk. Samen doen ze vooral graag iets goeds voor de medemens. Dat doen ze ook als vrijwillige brandweermannen en door met militair-klassieke voertuigen naar Normandië mee te rijden voor een WOII-herdenking. Otto: “Zolang ik kan en mag, ga ik hiermee door. Die steun van mijn werkgever en familie is hiervoor heel belangrijk.”

Grensovergang vanuit de auto gefotografeerd

De een werkt als medewerker technische dienst op camping Stortemelk; de ander heeft dertig jaar bij de gemeentelijke reinigingsdienst gewerkt. Otto is oorspronkelijk elektricien en Ronald is opgeleid als automonteur. Nu behoren ze ineens tot de jongste vrijwilligers van een groep chauffeurs die voornamelijk bestaat uit gepensioneerde touringcarbestuurders.

De Friese Rijders wagens met logo’s erop - undefined

Twee grote Oost-Europese landen zijn al twaalf jaar in een zwaar conflict verwikkeld over grondgebied. Nederland past zeventien keer in Oekraïne, en Oekraïne past op zijn beurt weer 28 keer in zijn agressieve buurman. Net als bij de lichthouten Russische matrjosjka-stapelpoppen zit er dus ook hier een allerkleinste figuurtje binnenin. Vlieland past anderhalf keer in Ternopil en vier keer in Odessa. De reis over de weg duurt drie tot vier dagen en beslaat meer dan 2.000 kilometer. Onderweg zien ze ook humanitaire transporten vanuit Engeland, Duitsland en Frankrijk.

In het land waar de bevolking is gemobiliseerd, krijgen De Friese Rijders bij de grensovergang overal voorrang en ondervinden ze veel goodwill van functionarissen en bevolking. Normale vrachtwagens staan dagenlang te wachten bij de buitengrens van de EU. Vrachtwagentransporten met munitie krijgen dan weer voorrang op hun transport. Ronald toont een soort WhatsApp-vlogvideo waarop, zover het oog reikt, 34 rijdende vrachtwagens te zien zijn met de letter A als kenmerk.

Onderweg staan ze af en toe even stil om de situaties langs de weg te filmen voor vrienden en familie. Veel automobilisten geven onze Vlielanders onderweg met hun vingers een vredesteken in de vorm van de letter V, ook wel het victory-teken genoemd. Veel mensen wensen hun hardop succes. De beide chauffeurs dragen onderweg T-shirts en jassen met het herkenbare logo van hun transportgroep: een getekende vrachtwagen met daaromheen de Friese en de Oekraïense vlag.

Welkomsvlaggen de pompebleden naast de stars and stripes

Otto vertelt over een lange, rechte weg in een dorp waar ze doorheen reden. Die is te vergelijken met de Dorpsstraat hier op Vlieland. Langs de weg stond een hele lange rij kleine vlaggenmasten, met onderaan bij elke mast een foto van een van de omgekomen militaire zonen uit dat dorp. Dat was al indrukwekkend. “Toen ik daar een jaar later kwam, was naast die lange rij een nieuwe rij gezet, aan de andere kant van het wandelpad langs de weg. Het was gewoon verdubbeld...” Om 09.00 uur gaan automobilisten aan de kant van de weg staan, naast hun auto, en nemen ze een minuut stilte in acht. Velen knielen daarbij, uit diep respect voor de slachtoffers. Hun agressieve buurland viel namelijk op dat tijdstip binnen.

Voorafgaand aan hun laatste transport gebeurde er iets heel moois. In de miezerende regen beleefden Otto en Ronald een moment waarvan ze nog steeds kippenvel krijgen. Alle vrijwilligers van de Inpakfabriek aan de Friese kant van het drieprovinciënpunt te Haulerwijk kwamen bij hun vrachtwagencabine staan voor een gezamenlijk afscheidsgebed. Ronald vertelt dat hij christelijk is opgevoed, maar niet praktiserend. Toch betekende dat gebed op dat moment voor hen allebei heel veel. 

Het lossen van de hulpgoederen

Op de terugweg, bij aankomst in Haulerwijk, riepen dezelfde vrijwilligers dat ze gauw naar Harlingen door moesten rijden, want dan konden ze een eerdere boot naar huis nemen. Als vrijwillige chauffeurs hadden ze daarmee ook ineens hier een streepje voor op andere vrachtwagenchauffeurs: ze hoefden niet zelf de cabine schoon te maken waarin ze een volle week eendrachtig samen hadden gewerkt en geleefd. •

Tekst: Pascual Gallego

Oekraïens Juttershout vanuit de vrachtwagen gefotografeerd